زمین شناسی غار سیبکی

بازدید: 100

معرفی غار: سیبکی ( کله کفتری )

موقعیت: ایران، فارس، کوهچنار، چنارشاهیجان، قائمیه، الیاس آباد.

گزارش زمین شناسی غار سیبکی (کله کفتری)

★چکیده ای از زمین شناسی غار: زمین شناسی غار در تاریخ ۱۸ و ۱۹ مهر ماه سال ۱۳۹۳ به سرپرستی آقای قاسم قادری دکترای رشته زمین شناسی انجام شد. زمین غار کله کفتری یا غار سیبکی در دامنه شمالی کوهی به نام کوه سیبکی در لایه های سازند آسماری شکل گرفته است. این لایه ها همان لایه هایی هستند که غار توریستی شاپور در دامنه جنوبی آن تشکیل گردیده است. همچنین در دامنه های جنوبی این کوه چشمه های کارستیک و دائمی امام زاده سید حسین ( چشمه سراب اردشیر) و تنگ چوگان (چشمه ساسان) دیده می شوند که ذخایر مهم تامین آب شرب شهر های جنوب کشور می باشند. علاوه بر این در طاقدیس های موازی با این لایه ها در شمال این منطقه چشمه دائمی دشت ارژن دیده می شود که از نظر زمین شناسی در همین لایه قرار دارد. این شواهد و بسیاری شواهد دیگر دلالت بر این دارد که این طاقدیس دارای ذخیره بزرگ آب زیر زمینی است که به دلیل داشتن پتانسیل کارستیک بالای سنگ های آهکی آسماری و وجود مارن های سازند های پابده گورپی در زیر آن به عنوان سنگ کف آبخوان کارستیک است. روند چین خوردگی ها در طاقدیس مذکور مشابه با سایر نقاط زاگرس شمال غرب جنوب شرق است و چین خوردگی ها ملایم و فاقد پیچیدگی های ساختاری است. دره های موجود در یال شمالی این طاقدیس از نوع دره های خشک (Dry valley) و از ساختار های تیپیک کارستیک است.

روند این دره ها شمال شرقی جنوب غربی است غار سیبکی (کله کفتری) در راستای یکی از همین دره ها شکل گرفته است. سنگ میزبان این غار سنگ آهک به رنگ خاکستری روشن متعلق به سازند آسماری با سن الیگو میوسن بوده که دارای حفرات کارستیک، کارن های سطحی ( از نوع Rillen Karen ) ، و درزه های انحلالی باز می باشد. به نظر می رسد بیشتر بارش اتفاق افتاده بر روی این سنگ ها به دلیل تخلخل و نفوذ پذیری بالا در سنگ نفوذ کرده و کمتر بصورت رواناب جاری می گردد. سنگ های اطراف دهانه غار دارای حداقل دو دسته درزه تقریبا عمود بر هم است که شیب غالب آنها بیش از ۷۰ درجه است. این درزه ها نقش مهمی در هدایت و کنترل آب به درون غار و توسعه غار داشته اند. دهانه غار در امتداد یک شکاف عمیق شکل گرفته است این شکاف در سمت غرب دره قرار دارد. غار دارای سه تالار بزرگ و طویل است که امتداد این تالار ها با یکدیگر موازی بوده و در امتداد دره کارستیک موجود است. ارتباط این تالار ها با یک دیگر از طریق دهلیز های غالبا تنگ و تقریبا عمود بر امتداد تالار های اصلی امکان پذیر است. بنا براین می تو ان گفت که غار در امتداد درزه و شکاف های اصلی منطقه شکل گرفته است که امتداد طویل غار تقریبا عمود بر محور طاقدیس و در امتداد دره های کارستیک است. برخی شواهد و دلایل میدانی حاکی از این مطلب است که این غار مدفون بوده و با توسعه دره و رشد طبیعی آن، دهانه غار رخنمون یافته است.

با توجه به این مطلب می توان گفت که وجود غار های پنهان در این لایه ها با روند تقریبی عمود بر محور طاقدیس در این منطقه دور از ذهن نیست. و بیشترین احتمال وجود غار های مشابه در امتداد دره های کارستیک است که خود منطبق بر شکاف های اولیه شکل گرفته اند و باعث تمرکز بیشتر رواناب و نرخ انحلال بالاتر می شوند. انواع غار نهشته های شناسایی شده در این غار به شرح زیر می باشند.

Stalagtite,Stalagmite,column,Rimestone,Shield,Flowstone,Drapery,Frostwork,Anthodite,Crest,cave pearl, papcorn. قطر غار نهشته ها گاهی بسیار زیاد است که نشانگر سن بالای آنها است. از این نظر این غار شبیه غار شاپور است.

★منبع سایت هیئت کوهنوردی و صعودهای ورزشی استان فارس

★روابط عمومی گروه غارشناسی، غارنوردی، کوهنوردی میثاق استان فارس محمد جواد رضایی

افزودن یک دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *